Stormachtig weer domineert starts en routes Transat Jacques Vabre

IMOCA’s na week wachten nu eindelijk ook onderweg

Marit Verbeek 07 nov. 2023 | 09:55

De starts van de Transat Jacques Vabre waren vanwege de stormachtige omstandigheden een spectaculaire bedoening. Drie van de vier klassen trotseerden op 29 oktober op sterke windvlagen en een woelige zee in Le Havre. De start van de IMOCA-vloot werd uitgesteld vanwege de voorspelde stormwinden. Terwijl de Ultim’s de Atlantische Oceaan op vlogen, schuilden de Class 40 en Ocean Fifty zeilers na een korte etappe in Lorient tegen de storm. Gisteren gingen zij voor de tweede keer van start en vanochtend klonk ook eindelijk voor de IMOCA’s het langverwachte startsein, zij het voor een flink ingekorte route.

Gewijzigde routes

In de Transat Jacques Vabre, la route du café, volgen de zeilers de historische handelsroute voor koffie tussen Frankrijk en Brazilië, of in het geval van deze editie het Caribische Martinique. Aan deze zestiende editie doet een recordaantal boten mee: maar liefst 93 duo’s verschenen aan de start. De vier verschillende klassen zeilen ieder een eigen route, om met de uiteenlopende snelheden van de boten toch ruwweg op hetzelfde moment aan te komen op Martinique.

Zo blijven de Class 40s op de Noord-Atlantische Oceaan met een passage langs het Kaapverdische eiland Sal, een route van 4500 mijl. De Ocean Fifty’s en IMOCA’s maken omweg maken over de Zuid-Atlantische Oceaan om verschillende Braziliaanse eilanden heen, routes van bijna 6000 mijl. De Ultim’s tenslotte gaan nog verder naar het zuiden, naar Ascension, voordat ze koers zetten naar Martinique en varen zo ruim 7500 mijl.

Tenminste – dat waren de geplande routes voordat de starts vanwege het stormachtige weer werden uitgesteld. Hoewel de route van de Ultim’s ongewijzigd blijft, worden de routes van de andere klassen flink ingekort. De Ocean Fifty-vloot volgt nu namelijk de oorspronkelijke route van de Class 40’s, terwijl die laatsten slechts om Porto Santo heen zullen zeilen. De IMOCA’s houden nu Santa Maria (Azoren) aan stuurboord, wat hun route ook flink inkort tot onder de 4000 mijl.

Voor de storm uit

Met snelheden van boven de veertig knopen konden de Ultim’s voor de diepe depressie van vorige week uit zeilen. De 32 meter (meer dan honderd voet) lange trimarans zeilen inmiddels al op het zuidelijk halfrond. Armel Le Cléac’h en Sébastien Josse van Maxi Banque Populaire XI leiden de vijf snelheidsmonsters over de Zuid-Atlantische Oceaan met een voorsprong van zo’n veertig mijl op SVR Lazartigue.

De Ultim’s bij de start. (c) Jean-Marie Liot / Alea

Sinds maandagochtend 6 november zijn de Ocean Fifty en Class 40-boten ook onderweg vanuit Lorient, waar ze eerder de storm afwachtten. De weersomstandigheden waren bij de tweede start nog steeds herfstig, maar in ieder geval niet meer stormachtig; golven van 2,5 meter hoog en twintig knopen wind. In buien trok de wind aan tot veertig knopen.

Start IMOCA’s

En vanochtend klonk ook eindelijk het startschot voor de maar liefst veertig IMOCA’s, het moment waar de schippers al ruim een week reikhalzend naar uitkeken. Met een voorspelde wind van 25 knopen was ook deze start indrukwekkend. Nog geen 24 uur na de start wacht de zeilers bovendien een nieuw front in het Engelse Kanaal. Het is geen groot weersysteem, maar brengt wel windstoten van 35 tot 40 knopen met zich mee.

Start van de IMOCA’s. (c) Jean-Marie Liot / Alea

De ingekorte route maakt de tochtplanning er zeker niet makkelijker op, aldus Will Harris van Malizia Seaexplorer, die samen met Boris Herrmann vaart: “Na het front moeten we beslissen of we voor de westelijke optie gaan of voor de lange route zuidwaarts naar de Canarische Eilanden. Die laatste route is super ingewikkeld, de langetermijnvoorspelling is zeer veranderlijk en zelfs bij Ouessant moeten we nog maar zien wat de anderen doen, wat ons instinct is, hoe goed we de boot kennen.

Ik denk dat de zuidelijke optie de voorkeur zou hebben omdat het warm is, het is comfortabel, maar het is wel vijf- tot zeshonderd mijl verder om via die kant te gaan. En je kunt nog steeds zonder wind komen te zitten. Als je naar het noorden gaat, heb je altijd wind, maar die staat op de neus en met golven van vier tot vijf meter hoog. Je vaart wel een stuk minder mijlen. De vraag is waar de passaatwinden zijn en hoeveel mijlen het je kost om daar te komen.”