Guirec Soudée: Record rond de wereld, maar dan de verkeerde kant op

De prestatie wacht nog op officiële ratificatie door de World Sailing Speed Record Council, maar de impact is nu al duidelijk.Met deze tijd verbreekt hij naar eigen zeggen het 22 jaar oude record van Jean-Luc Van Den Heede met ruime marge. Wat ooit maandenlang vechten tegen wind en stroom betekende, is in minder dan honderd dagen voltooid. Langs de kade in Brest wordt zijn aankomst die middag groots onthaald. Beelden van een trimaran die met meer dan twintig knopen binnenkomt, na bijna 38.000 zeemijl, onderstrepen vooral één ding: dit is geen gewone wereldomzeiling.

Bekijk ook

Geen Jules Verne-record, wel een wereldprimeur: The Famous Project | Zeilen

Tegen de systemen in

Waar de meeste recordpogingen rond de wereld oostwaarts plaatsvinden, koos Soudée bewust voor de omgekeerde richting. Westabout, ook wel “wrong way round”, betekent dat je structureel tegen de dominante wind- en stromingssystemen in zeilt. In de Zuidelijke Oceaan, normaal het domein van snelle records, varen skippers oostwaarts mee met de krachtige westenwinden. Soudée deed het tegenovergestelde. Hij kruiste door de Roaring Forties, waar harde westenwinden en lange oceaangolven de norm zijn. Daarbovenop stroomt de Antarctische Circumpolaire Stroom eveneens van west naar oost. Wie westwaarts gaat, vecht dus continu tegen een dubbele tegenstander.

Dat maakt deze route niet alleen fysiek zwaar, maar ook strategisch complex. Waar een oostwaartse recordpoging draait om snelheid en timing, draait westabout om overleven, keuzes maken en schade beperken.

Regels, afstand en realiteit

Een wereldomzeiling voor de recordboeken is strikt gedefinieerd. De route moet alle meridianen kruisen, de evenaar passeren en een minimale theoretische afstand van 21.600 zeemijl afleggen. In de praktijk ligt die afstand vaak veel hoger. Soudée legde meer dan 37.600 zeemijl af. Dat verschil zit in omwegen voor weer, veiligheid en materiaalbehoud. Reparaties moeten bovendien volledig zelfstandig gebeuren. Fysieke hulp of bevoorrading is niet toegestaan, al mag er wel gebruik worden gemaakt van weerinformatie en routingadvies.

Die combinatie van regels en omstandigheden maakt duidelijk waarom dit soort pogingen zeldzaam zijn.

Bekijk ook

Sneller dan ooit tevoren: Coville en Sodebo pakken de Jules Verne Trophy | Zeilen

Schade, keuzes en doorvaren

Dat het geen vlekkeloze tocht was, blijkt uit de incidenten onderweg. Rond dag 68, ter hoogte van Madagaskar, brak een roer. Eerder waren er al problemen door een visnet in de Indische Oceaan en tal van kleinere technische storingen. Toch voer Soudée door. De oplossing lag niet alleen in repareren, maar ook in aanpassen. In de Stille Oceaan week hij bijvoorbeeld ver naar het noorden uit, richting de evenaar. Niet om sneller te zijn, maar om de boot en de foils te ontzien. Die keuze kostte extra mijlen, maar vergrootte de kans om überhaupt te finishen.

Het is een aanpak die opvallend veel lijkt op die van vertrekkers. Ook zij kiezen vaak bewust voor een langere route als dat rustiger weer en minder risico betekent. Alleen speelt dat zich normaal af in de passaatzones, niet in de extreme omstandigheden van de zuidelijke breedtes.

De boot als sleutel

Soudée voer op de Ultim-trimaran MACSF, een 31 meter lange machine met een lange geschiedenis. Ooit begon het ontwerp als Geronimo, later voer het onder verschillende namen en configuraties. In zijn huidige vorm is het schip aangepast voor solozeilen, met onder andere een nieuwe centrale romp, verstevigde constructie en moderne foils. Die foils maken het verschil. Moderne Ultims kunnen niet alleen voor de wind, maar ook aan de wind sneller en efficiënter varen dan eerdere generaties. Juist in een westabout-poging, waar veel tijd tegen de wind wordt gevaren, is dat cruciaal.

Tegelijk blijft betrouwbaarheid een beperkende factor. Multihulls zijn snel, maar kwetsbaarder bij langdurig zwaar weer. Dat verklaart ook waarom eerdere pogingen met vergelijkbare boten strandden, bijvoorbeeld door kapseizen of schade tijdens stormmanoeuvres.

Een zeldzaam record

Westwaartse wereldomzeilingen zijn schaars. Het vorige record van Van Den Heede uit 2004 stond 22 jaar overeind, simpelweg omdat weinig zeilers zich eraan wagen. De geschiedenis laat zien hoe groot de sprong is. In 1971 deed Chay Blyth er nog 293 dagen over. In de jaren negentig en begin 2000 daalden de tijden geleidelijk naar 161 en vervolgens 122 dagen. Met een tijd onder de 100 dagen wordt nu een nieuwe grens doorbroken. Dat zegt niet alleen iets over de technologie, maar ook over de bereidheid om risico’s te nemen. Westabout blijft een van de zwaarste uitdagingen in de zeilsport.

Bekijk ook

Ferrari Hypersail: samenwerking tussen Ferrari en North Sails krijgt vorm | Zeilen

Tussen droom en realiteit

Voor veel zeilers voelt een wereldomzeiling als een ultieme droom. Vaak westwaarts, gebruikmakend van de passaatwinden, in etappes en met relatief stabiele omstandigheden. Soudée’s tocht laat een ander beeld zien. Dezelfde richting, maar een totaal andere werkelijkheid. Geen constante meewind, maar dagenlang kruisen tegen systemen die ontworpen lijken om je tegen te werken.

Het maakt deze prestatie niet alleen indrukwekkend, maar ook lastig te vergelijken. Waar vertrekkers comfort en veiligheid optimaliseren, zoekt een recordzeiler de grens van wat technisch en fysiek mogelijk is.

Meer weten van Guirec Soudée's reis en verhaal? Hier vind je zijn blog. Hieronder zie je zijn laatste update van de omzeiling, de aankomst: