Oudste Iberische orka Toñi vermoedelijk beschoten

Spaanse autoriteiten zijn een onderzoek gestart nadat de circa 60 jaar oude orka Toñi, bekend als ‘La Abuela’, onlangs is aangetroffen met meerdere verwondingen aan haar rugvin en rug in de Straat van Gibraltar. Volgens natuurbeschermingsorganisaties zijn de verwondingen mogelijk veroorzaakt door hagel uit een jachtgeweer. “We kennen Toñi. We waren een paar weken geleden nog bij haar en deze verwondingen waren er toen niet.”, aldus Janek Andre, oprichter en voorzitter van WeWhale en de Iberian Orca Guardians Foundation.

De Spaanse autoriteiten werden op 11 augustus 2026 door WeWhale geïnformeerd over de verwondingen. Een dag later werden voorbereidende onderzoeksmaatregelen gestart om vast te stellen wat er is gebeurd en of verantwoordelijken kunnen worden geïdentificeerd.

De verwondingen werden vastgesteld door WeWhale Association en Iberian Orca Guardians, organisaties die de Iberische orka’s al langere tijd individueel volgen en fotograferen. Op basis van het aantal, de grootte en de verspreiding van de verwondingen denken de organisaties dat ze overeenkomen met inslagen van hagel uit een jachtgeweer.

Klik hier voor de bron van dit artikel en meer informatie over het onderzoek.

Verwondingen waren enkele weken eerder nog niet zichtbaar

Volgens WeWhale was Toñi enkele weken eerder nog gefotografeerd zonder de nu zichtbare verwondingen. Juist die uitgebreide fotodocumentatie van individuele orka’s maakt het mogelijk om veranderingen in hun lichamelijke toestand vast te stellen.

Janek Andre, oprichter en voorzitter van WeWhale en de Iberian Orca Guardians Foundation, noemt de ontdekking bijzonder zorgwekkend.

“We kennen Toñi. We waren een paar weken geleden nog bij haar en deze verwondingen waren er toen niet.”

Bekend door interacties met zeilboten

Toñi is een van de bekendste orka’s uit de kleine Iberische populatie die de afgelopen jaren regelmatig in het nieuws kwam vanwege interacties met zeilboten. Sinds 2020 kregen ze wereldwijd bekendheid door interacties met zeiljachten en andere schepen. Daarbij werden vooral roeren beschadigd. In sommige gevallen liepen boten zware schade op of zonken ze.

De dieren zijn daarmee een bron van zorg voor zeilers die door de Straat van Gibraltar en langs de Portugese en Spaanse kust varen. Wetenschappers waarschuwen echter al langere tijd tegen het omschrijven van het gedrag simpelweg als ‘aanvallen’. De precieze reden voor het gedrag is nog altijd onderwerp van onderzoek; mogelijke verklaringen zijn onder meer spel, sociale interactie en het oefenen van jachtgedrag.

Bekijk ook

Vijf meldingen van orka aanvallen binnen 48 uur vlak voor de kust van Galicië | Zeilen

Kleine populatie

De recente verwondingen van Toñi zorgen daardoor voor extra spanning. WeWhale stelt nadrukkelijk dat geweld tegen de dieren geen acceptabele reactie kan zijn op interacties met schepen. “Deze orka’s hebben bescherming nodig, geen vergelding”, aldus Andre.

De Iberische orkapopulatie is uitzonderlijk klein. Volgens natuurbeschermingsorganisaties zijn er nog minder dan veertig dieren. Toñi geldt als de oudste bekende orka van deze populatie en speelt als matriarch een belangrijke rol binnen haar familiegroep.

Op 21 augustus wordt een uitgebreid dossier met betrekking tot de Iberische orka´s gepubliceerd in Zeilen 09/2026.