Zelf yoghurt maken aan boord? Zo doe je dat

Of je nu voor anker ligt in een pittoreske Zeeuwse zeearm, midden op de oceaan of in een onherbergzaam ver land zeilt, een bakje yoghurt bij het ontbijt smaakt altijd goed. Gelukkig hoef je daarvoor niet naar de winkel, want je maakt het in een paar simpele stappen gewoon zelf. Lees het hele verhaal in Zeilen editie 07/2026.

Yoghurt bestaat al duizenden jaren en werd ontdekt rond de tijd dat mensen koeien, geiten en schapen begonnen te houden. Yoghurt kent voordelen ten opzichte van verse melk: hij is bijvoorbeeld langer houdbaar, want zuur remt bederf. Bovendien zijn de consistentie en smaak prettig bij allerlei gerechten.

Bekijk ook

Een scharnier voor de cardanische kombuis uit de 3D-printer | Zeilen

Verschillende bacteriestammen

Strikt genomen maak je yoghurt niet zelf, dat doen verschillende bacteriestammen voor je. Het enige wat jij hoeft te doen is de juiste omstandigheden creëren. Melkzuurbacteriën eten lactose en zetten dat om in melkzuur. Dat verlaagt de zuurgraad van de yoghurt in wording. Een lagere pH zorgt ervoor dat de melkeiwitten samenklonteren, waardoor yoghurt zijn fijne dikke substantie krijgt.

Beperkte middelen

De gewenste bacteriestammen zijn thermofiel: ze doen hun werk het beste tussen 40 en 46 graden Celsius. Die temperatuur kun je thuis vasthouden met allerlei fancy keukenapparatuur, zoals een stoomoven, sous-vide of een speciale yoghurtmachine. Aan boord van de meeste zeiljachten is daar waarschijnlijk geen ruimte voor. Gelukkig is er de oude vertrouwde thermosfles. Als je die in dekens wikkelt, blijft de melk lang genoeg op temperatuur om de bacteriën hun werk te laten doen. Verder heb je een pan nodig met een dikke bodem om te voorkomen dat de melk aanbrandt en een thermometer om de temperatuur nauwgezet te volgen.

Voor je begint is het zaak de melk te verhitten tot 85 graden Celsius. Zo ruim je eventuele ongewenste bacteriën op, en denatureer je de melkeiwitten, wat uiteindelijk voor een dikkere yoghurt zorgt. Laat de melk afkoelen tot 46 graden Celsius.

Het liefst gebruik je volle melk. Halfvol of mager kan ook, maar dat resulteert in een wat dunnere yoghurt. Vind je het uiteindelijke resultaat straks te dun, voeg de volgende keer dan wat melkpoeder toe, dus tegelijkertijd met je starter. (Hierdoor geef je de bacteriën meer lactose te eten.) Wil je de yoghurt nog verder laten indikken? Hang hem dan op in een kaasdoek. Na een tijdje heb je Griekse yoghurt, en als je nog langer wacht labneh. Het vocht dat uit de kaasdoek komt noem je wei en kun je gebruiken om pannenkoeken of brood mee te bakken.

Voor de ‘starter’ gebruik je gewoon yoghurt uit de winkel. Als je al eerder yoghurt hebt gemaakt, gebruik je die. Koop je yoghurt in de winkel, check dan wel goed het label of de yoghurt levende culturen bevat.

Recept yoghurt

Ingrediënten

• 1 liter volle melk
• 4 eetlepels volle yoghurt
• Eventueel: een paar eetlepels melkpoeder (voor extra dikke yoghurt)

Methode

1. Verwarm de melk tot 85 graden Celsius. Haal de pan op tijd van het vuur; de temperatuur kan ‘doorschieten’ en je wilt de melk niet aan de kook brengen.
2. Laat de melk afkoelen tot 46 graden Celsius. Aan dek gaat dat erg snel.
3. Voeg 4 lepels yoghurt (of starter uit een zakje) toe. Roer rustig door.
4. Spoel de thermoskan met kokend water om deze te steriliseren en voor te verwarmen.
5. Giet het mengsel in de thermos, wikkel die in een deken en zet op de rustigste plek aan boord, bijvoorbeeld in de achterhut. Het samenklonteren van de eiwitten is een fragiel proces; als je de thermos te veel schudt krijg je klonterige yoghurt.
6. Na 8 tot 10 uur is de yoghurt klaar. Hevel over in een schone pot of fles en zet in de koelkast om verder in te dikken.

Zeilen 07/2026

Wil je de rest van dit verhaal lezen? Bestel nu een digitaal jaarabonnement op Zeilen, dan heb je direct toegang tot dit artikel en vind je in ons digitale archief nog veel meer. Bestel hier. Óf bestel een jaarabonnement 12x Zeilen+ digitaal lezen, dan krijg je maandelijks ons magazine thuisbezorgd én heb je met onze app altijd en overal de kennis van Zeilen tot je beschikking. Bestel hier.

Tekst: Joris Westerveld

Bekijk ook

Koken aan boord met de snelkookpan - Zeilen | Zeilen