Voor zeilers, door zeilers

Folkboot: het houten icoon dat nooit veroudert

Eenvoud, schoonheid en zeewaardigheid

Noordse Folkboot

De Folkboot heeft een spartaans interieur met gebrek aan stahoogte en weinig bescherming tegen de elementen. Toch is het een van de beste jachten ooit gebouwd. Hoe kan dat? Je leest het hele verhaal in Zeilen editie 11/2025.

ls eigenaar van een jachtmakelaars- kantoor dat exclusief houten boten verkoopt, kan Richard Gregson er niet omheen: ook zijn eigen jacht moet van hout zijn. Zoals hij het zelf zegt: “Ik kan mensen moeilijk overtuigen van de schoonheid van houten jachten zonder er zelf op een te zeilen.”
Houten jachten zijn er in alle soorten en maten. Richard had met gemak een van de vele boten kunnen kiezen in zijn portefeuille, maar in plaats daarvan gooide hij het over een andere boeg: hij ging naar Zweden, waar hij niet één, maar drie Folkboten op de kop tikte. Voor de Brexit ging dat nog makkelijk. En met weinig vraag naar deze boten in Zweden zelf kon hij twee van de drie met winst doorverkopen in het Verenigd Koninkrijk. De derde hield hij voor zichzelf.

Waarom koos een expert op het gebied van houten boten voor een Noordse Folkboot? “Vanwege haar veelzijdig- heid,” zegt Richard. “Het mooie is dat ik met deze boot net zo makkelijk een solotochtje maak als een fanatieke wedstrijd vaar. Of ik ga met mijn gezin lekker keutelen en kamperen op de rivier. Er zat een grote trailer bij waarop ik haar iedere winter stal in een loods van een vriend. Dat kost me bijna niks. En bovenal: ze is een lust voor het oog.”

Achtergrond

Terwijl de meeste Europeanen elkaar in 1941 de tent uit vochten, zeilden de neutrale Zweden op de vele meren alsof er niets aan de hand was en organiseerde de Zweedse zeilersbond een ontwerpwedstrijd voor een betaalbare en goed zeilende wedstrijd- en toerboot. De bond ontving maar liefst achtenveertig ontwerpen, waaruit de beste zes werden gekozen. Jachtontwerper Tord Sundén kreeg daar- op het verzoek van de bond om de beste eigenschappen van deze zes ontwerpen samen te voegen in één boot. De Folkboot, zoals ze zou gaan heten, bleek snel maar zee- waardig, elegant maar functioneel, en zowel traditioneel als tijdloos.
Jachtwerf Arendal in Gotenburg bouwde de eerste Folk- boot in 1942. Het duurde even voordat de boot in zwang kwam. Maar toen zeilers eenmaal wisten van de unieke combinatie van zeewaardigheid en snelheid, bleek de vraag in Zweden en uiteindelijk wereldwijd groot. Hoewel er geen twijfel mogelijk is dat de lijnen van het jacht door Sundén op papier zijn gezet, claimde de Zweedse zeilers- bond eigenaarschap over het ontwerp. Sundén verdiende geen cent aan de duizenden Folkboten die als warme broodjes over de toonbank gingen.

Zeilen 11/2025

Wil je de rest van dit verhaal lezen? Bestel nu een digitaal jaarabonnement op Zeilen, dan heb je direct toegang tot dit artikel en vind je in ons digitale archief nog veel meer. Bestel hier.

Óf bestel een jaarabonnement 12x Zeilen+ digitaal lezen, dan krijg je maandelijks ons magazine thuisbezorgd én heb je met onze app altijd en overal de kennis van Zeilen tot je beschikking. Bestel hier.

Tekst: Nic Compton, Joris Westerveld (vertaling)

Boten
  • Nic Compton