Navigatie in nood

Als de dag van gisteren herinner ik mij onze eerste oversteek van Medemblik naar Stavoren. Gewapend met een actuele kaart, een passer, een liniaal, een potlood en een kompas begonnen we welgemoed aan de reis. Het ging goed, totdat we een paar mijl buiten de havenmond van Medemblik in dichte mist terechtkwamen en een lichte paniek zich van ons meester maakte. Maar door alle theoretische kennis in praktijk te brengen, kwamen we een paar uur later veilig in Stavoren.

Enkele jaren later zetten we voor het eerst koers naar Engeland. Dit keer waren we voorzien van een heuse Decca die ons probleemloos naar de overkant zou brengen, dachten we. Dat ging goed, totdat het apparaat er midden in de nacht mee stopte en we noodgedwongen over moesten schakelen op het ouderwetse handwerk. Ook deze keer lukte het ons zonder kleerscheuren en andere ongemakken Harwich te bereiken.

Die gebeurtenissen speelden door mijn hoofd toen ik onlangs tijdens uitleg over de grondbeginselen van de maritieme navigatie een van de aanwezigen in complete verwarring zag raken, omdat hij niet wist dat een cirkel is verdeeld in 360 graden. Elementaire kennis zou je zeggen.

Nu navigatiemiddelen vrijwel dagelijks geavanceerder worden, komt het degelijke vakmanschap onder druk te staan. Te vaak vertrouwen we te veel op de elektronica. Mocht een apparaat dienst weigeren, dan zorgen we immers gewoon dat we een reserve plotter of gps kunnen inschakelen. Wil je helemaal op zeker spelen, dan neem je toch een derde reserve ‘handheld’ mee, wierp iemand laatst tegen toen we een verhitte discussie voerden over de noodzaak om op zijn minst wat elementaire kennis van de stuurmanskunst te hebben.

Juist een redelijke kennis van het navigeren met kaart, passer en kompas geeft het zeilen een extra dimensie, vind ik. En mochten ook die spullen onbruikbaar raken, dan heeft collega Henk Bezemer nog een aantal interessante tips. U vindt ze elders in deze editie. Mijn advies: uitknippen en zorgvuldig bewaren. Ook als uw moderne elektronica naar behoren functioneert, is het interessant om de ‘tips en trics’ van Henk een keer uit te proberen. Immers, zonder basiskennis van de navigatie komt u nergens.

Cees van Dijk

hoofdredacteur

www.zeilersweblog.nl